Kawa i czasopisma w Katowicach: relacja ze spotkania „Główna księgowa. Literatura piękna o ekonomii”

IMG_8148a

Związki literatury z ekonomią stały się w ostatnich latach jednym z głównych zagadnień, będących przedmiotem badań humanistów. Kwartalnik „FA-art” (nr 3/2015), który poświęcił cały numer problematyce długu, stał się inspiracją do zainicjowania rozmowy na temat rozumienia wątków ekonomicznych w literaturze pięknej, a także przedyskutowania stosunku studentów i doktorantów do nauki, powodowanego i uzależnionego od ekonomizacji życia.

W czerwcowym spotkaniu (11.06.2016), które odbyło się w księgarni Bookszpan w Katowicach, a więc w miejscu wręcz unaoczniającym relację pieniądza i literatury, wzięli udział Krzysztof Uniłowski (Uniwersytet Śląski, „FA-art”), Magdalena Piekara (Uniwersytet Śląski) oraz Rafał Cekiera (Uniwersytet Śląski). Spotkanie prowadziła Sonia Gwóźdź-Rusinek. 

Pierwszym problemem, który został podjęty przez naszych gości, był sposób rozumienia sytuacji ekonomicznej bohaterów powieści drugiej połowy XIX wieku, który współczesnemu odbiorcy niewiele mówi. Koncentrując się na dorobku pisarskim Bolesława Prusa, Elizy Orzeszkowej czy Emila Zoli, Magdalena Piekara zwróciła uwagę na rangę sytuacji ekonomicznej bohaterów oraz zadała pytanie odnośnie do wiedzy dotyczącej wartości ówczesnych pieniędzy, które to zagadnienia, najczęściej nie podejmowane, pozwalałyby na stworzenie nowej interpretacji znanych utworów.

Krzysztof Uniłowski skoncentrował się na oświetleniu wątków ekonomicznych funkcjonujących we współczesnej literaturze fantastycznej oraz zainicjował rozmowę na temat ekonomii, która, uznawana za oczywistą i nadrzędną, generuje wybory naukowe studentów i doktorantów, wpływa na sposób studiowania i dobór kierunków studiów. Niemalże połowa studentów jest aktywna na rynku pracy, co wpływa na nowe postrzeganie przez nich roli uniwersytetu oraz wyższego wykształcenia.

Rafał Cekiera skupił się na prezentacji rezultatów socjologicznych badań, którym zostali poddani Polacy – młodzi emigranci zarobkowi mieszkający w Anglii. Zapewnienie zaplecza ekonomicznego, które stanowiło nadrzędny motyw wyjazdu z kraju, nie składnia ich do powrotu, staje się jednak psychologicznym uzasadnieniem podjęcia decyzji o pozostaniu zagranicą.

Rozmowy nawiązane z publicznością trwały jeszcze po zakończeniu spotkania – bardzo się cieszymy, że udało nam się sprowokować tak ożywioną dyskusję.

Organizatorzy katowickiej odsłony cyklu „Kawa i Czasopisma” bardzo chcą podziękować księgarni Bookszpan za niezmierne miłe przyjęcie oraz chęć współpracy.

Zachęcamy Państwa do towarzyszenia naszym działaniom w sezonie jesiennym, polecamy Państwa uwadze śledzenie aktywności „Kawy i Czasopism” na stronach internetowych.

Sandra Trela

Fot.: Wojciech Rusinek

IMG_8146aIMG_8162aIMG_8151aIMG_8178a

Główna księgowa. Literatura piękna o ekonomii

Zapraszamy na przedwakacyjne spotkanie z cyklu „Kawa i czasopisma” w Katowicach, które odbędzie się 11 czerwca (sobota) o godzinie 17.00 w księgarni Bookszpan, ul. 3-go Maja 22. Tym razem chcemy porozmawiać o wątkach ekonomicznych w literaturze.

Razem z naszymi gośćmi –  Magdaleną Piekarą (Uniwersytet Śląski), Robertem Ostaszewskim („FA-art”, „Nowa Dekada Krakowska”) oraz Rafałem Cekierą (Uniwersytet Śląski) – będziemy przyglądać się zadłużonym bohaterom, bogatym bohaterkom, pisarzom marksistom i kapitalistom. Porozmawiamy również o literackich obrazach współczesnej rzeczywistości ekonomicznej na świecie, o powieściach, w których bohaterowie odkrywają, że „wszystko jest na sprzedaż”. Zastanawiać nas będzie, jak literatura piękna śledzi zamożność społeczeństw.

Wszystkich miłośników książek serdecznie zapraszamy do wspólnej dyskusji!

Koalicja na rzecz Czasopism Literacko-Artystycznych

Wyniki konkursu dotacyjnego dla czasopism kulturalnych, przeprowadzanego w ramach Programu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego 2016 „Promocja literatury i czytelnictwa” – priorytet 3 – „Czasopisma”, okazały się wyjątkowo niekorzystne dla grupy czasopism literacko-artystycznych. Obok 8 tytułów korzystających z dofinansowań wieloletnich (dotacje przyznane w latach 2014-2015), tylko 4 tytuły zajmujące się współczesną kulturą literacką otrzymały w 2016 roku wsparcie mecenatu państwa, pomimo tego, że zgodnie z brzmieniem regulaminu czasopisma literackie – obok artystycznych i naukowych – są głównym adresatem priorytetu.koalicja_cover_new

Sytuacja, w której w trzydziestosiedmiomilionowym kraju jedynie 12 czasopism literackich zasługuje na uznanie państwa, zaniepokoiła wielu redaktorów, autorów i czytelników. Odmowa dotacji zagroziła tym, że kolejne tytuły literackie zaczną znikać z czasopiśmienniczej mapy Polski. W odpowiedzi na ten „stan podwyższonego ryzyka” grupa złożona z Agnieszki Kozłowskiej (Fundacja Otwarty Kod Kultury), Marcina Czerwińskiego („Rita Baum”) i Michała Kasprzaka („Wakat/Notoria”) zaproponowała treść List otwartego do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (do podpisania którego zachęcamy za pośrednictwem tej strony, jak również publikując wydarzenie na FB), a także podjęła inicjatywę stworzenia Koalicji na rzecz Czasopism Literacko-Artystycznych, której zadaniem będzie wypracowywanie rozwiązań systemowych zabezpieczających przyszły los tej grupy periodyków. Chcielibyśmy przede wszystkim wspólnie z Państwem wznowić rozmowy i prace, jakie prowadziliśmy z MKiDN od 2014 roku w ramach szerokiej Koalicji Czasopism (obejmującej wszystkich aplikujących o ministerialne środki), zmierzające do przeformułowania celów i struktury priorytetu. Jesteśmy również otwarci na wszelkie propozycje dotyczące innych obszarów, w jakich Koalicja mogłaby lub powinna prowadzić swoją działalność.

Do udziału w Koalicji zapraszamy wszystkie redakcje czasopism samookreślających się jako literackie, literacko-artystyczne, literacko-kulturalne czy literacko-społeczne (zastrzegając, że nie jest to wymóg formalnego określenia profilowego), które w ostatnim roku aplikowały lub w latach kolejnych zamierzają ubiegać się o środki z priorytetu „Czasopisma” MKiDN. Zapraszamy również te inicjatywy wydawnicze, które nie mieszczą się w obecnej formule dofinansowywanych zadań, ale chciałyby podjąć rozmowy na rzecz poszerzania zakresu priorytetu. Zapraszamy wreszcie wszystkich, którym bliski jest los pism literacko-artystycznych i chcieliby włączyć się w prace Koalicji.

Aby zgłosić chęć udziału w pracach Koalicji, prosimy o kontakt e-mailowy: literacko.artystyczne@gmail.com

Liczymy na owocną współpracę i poparcie.

Marcin Czerwiński („Rita Baum”)

Michał Kasprzak („Wakat/Notoria”)

Agnieszka Kozłowska (Fundacja Otwarty Kod Kultury, kwartalnik literacki „FA-art”)

W stronę sieci. Czasopisma kulturalne a nowe technologie

Serdecznie zapraszamy na ostatnie w tym roku spotkanie z cyklu „Kawa i w-strone-sieciczasopisma”. Rozpoczniemy je od prezentacji czasopisma „Rita Baum”, a następnie przejdziemy do dyskusji na temat możliwości, jakie stwarza Internet przy tworzeniu i wydawaniu czasopism kulturalnych.

Po prezentacji czasopisma spytamy o różnice między wydaniami papierowymi a tymi w sieci. Zastanowimy się, na ile istotne jest obudowywanie inicjatywy wydawniczej wydarzeniami zewnętrznymi, które tworzą kontekst dla funkcjonowania kwartalnika.

W drugiej części spotkania otworzymy dyskusję na temat Internetu jako medium przynoszącego nową jakość w redagowaniu czasopism. Czy uczestnicy – nadawcy i odbiorcy – życia kulturalnego potrafią w pełni wykorzystać możliwości związane z publikacją w sieci? Na ile medium powinno wpływać na kształt publikowanych materiałów i czy adresat pism papierowych i internetowych jest tożsamy? Porozmawiamy o interaktywności wpisanej w projekty sieciowe, np. co daje możliwość komentowania publikowanych treści i kiedy ma ona sens, a także czy zaciera się różnica między nadawcą i odbiorcą, a tradycyjny podział na redakcję i czytelników z czasem przestanie istnieć.

Do rozmowy o szansach dla czasopism kulturalnych, jakie daje funkcjonowanie w sieci zaprosiliśmy Piotra Czerniawskiego, redaktora „Rity Baum”, Olę Wasilewską – graficzkę, redaktorkę wizualną czasopisma „Wakat”, Piotra Puldziana Płucienniczaka z Rozdzielczości Chleba oraz Macieja Jakubowiaka z „Dwutygodnika”.

Spotkanie poprowadzi Sylwia Głuszak.

8 grudnia (wtorek)
godz. 18.30 – spotkanie z „Ritą Baum”
godz. 19.00 – dyskusja „W stronę sieci”

Biblioteka Publiczna m.st. Warszawy, Koszykowa 26/28

Organizator Fundacja Otwarty Kod Kultury
Projekt współfinansuje m.st. Warszawa – Dzielnica Śródmieście

Zapraszamy!

Gwiazdka na książkę. Redaktorzy i redaktorki o mechanizmach rynku wydawniczego

grudzień poprawiony

Zapraszamy na grudniowe i ostatnie w tym roku spotkanie z cyklu „Kawa i czasopisma” w Katowicach, które odbędzie się 5 grudnia 15 (sobota) o godz. 17:00 w Bellmer Cafe, pl. Wolności 9. Tym razem chcemy porozmawiać o mechanizmach rynku wydawniczego w kontekście najnowszej literatury pięknej.

Wraz z naszymi gośćmi – prof. Zbigniewem Kadłubkiem oraz Ingmarem Villqistem („Fabryka Silesia”), Kingą Kasperek („artPAPIER”), Iloną Chylińską („FA-art”) – zastanowimy się, jakich zmian doświadczył ostatnio rynek literacki. Czy jest na nim miejsce dla literatury niszowej i awangardowej? Jak na rynku wydawniczym „radzą sobie” książki poetyckie? Jaki i czy w ogóle krytyka literacka wywiera wpływ na wydawców, księgarzy i czytelników?

Spotkanie poprowadzi Sonia Gwóźdź-Rusinek.

Wszystkich miłośników książek serdecznie zapraszamy do wspólnej dyskusji!

M jak Modernizm. Linia krytyki i linia obrony / czytanie performatywne kwartalnika „Autoportret”

czytanie performatywne 03 12 2015Zapraszamy na czytanie performatywne numeru 3 (50) 2015 kwartalnika „Autoportret”, w którym krytycznej ocenie poddano mity narosłe wokół modernizmu.

Czytanie będzie mieć formę eksperymentu badawczego, w trakcie którego zastanowimy się, dlaczego współcześnie przeważa krytyczne podejście do dziedzictwa modernizmu, przynajmniej jeśli chodzi o poglądy formułowane z pozycji akademickich. W rzeczywistości pozateoretycznej łatwiej o postawy afirmujące modernizm, o jawną aprobatę, a nawet emocjonalny zachwyt.

Przyjrzymy się także relacji między opisującym a opisywanym, i spróbujemy dotrzeć do ukrytych niejednoznaczności, które rzucą nowe światło na praktyki oceniające.

Fragmenty opisujące architekturę modernistyczną pozwolą nam na analizę języka, który czerpie z rejestrów pozornie dalekich od opisywanego przedmiotu.autoportret_3(50)2015

Scenariusz i reżyseria: Jędrzej Piaskowski
Czytają: Łukasz Wójcik, Sylwia Zmitrowicz, Maria Kozłowska, Jędrzej Piaskowski

Biblioteka Publiczna m.st. Warszawy, ul. Koszykowa 26/28

3 grudnia (czwartek), godz. 18.00

Organizator Fundacja Otwarty Kod Kultury

Projekt współfinansuje m.st. Warszawa – Dzielnica Śródmieście

Kawa i czasopisma w Katowicach: relacja ze spotkania „Zaangażowani w kulturze. Czy mają wpływ na rzeczywistość?”

Kolejne spotkanie z cyklu „Kawa i czasopisma” odbyło się siódmego listopada w zaprzyjaźnionej katowickiej Cafe Bellmer. Tym razem dyskusja nosiła tytuł: „Zaangażowani w kulturze. Czy mają wpływ na rzeczywistość?”.

Na początek rozmowy Sonia Gwóźdź-Rusinek zapytała gości o autonomię w sztuce. Dawid Kujawa („Opcje”, „Przerzutnia”) odpowiadając, wyraził opinię, że sztuka nie jest autonomiczna i nigdy nie była. Dawid Matuszek („FA-art”) dodał, że w taką autonomię bardziej chce się wierzyć, niż istnieje ona naprawdę. Zaznaczył przy tym, że największą wartość język poetycki ma wtedy, gdy jest osobny. Radosław Wiśniewski („Odra”) podsumował, że ani autonomia, ani zaangażowanie nie występują w czystej formie, a twórcy trudno „wyciąć się” z ducha epoki. Jako przykład poety zaangażowanego w ostatnich latach podał Jarosława Rymkiewicza. Prowadząca spotkanie zauważyła, że wcześniej (przed rokiem 2010) zaangażowanie miało raczej zacięcie lewicowe, teraz z kolei kojarzy się ze środowiskami prawicowymi. Kamila Czaja („artPapier”) zwróciła uwagę, że zaostrzenie podziałów politycznych po 2010 roku spowodowało pojawienie się osobnych mediów przeznaczonych dla konkretnych odbiorców. Redaktorka dodała, że sama – współtworząc czasopismo kulturalne – chce dążyć do równowagi i zachowania neutralności. Dawid Matuszek opowiadał o grach wideo, w których realizowane są ideologiczne założenia (odpowiednia reprezentacja kobiecości czy mniejszości).

W sobotniej rozmowie nawiązano również do głośno komentowanej wypowiedzi Olgi Tokarczuk (program „Minęła dwudziesta” w TVP Info), którą wiele osób zinterpretowało jako antypolską, a także do oskarżanych o podobny wydźwięk filmów „Pokłosie” i „Ida”. Przysłuchujący się rozmowie prof. Krzysztof Uniłowski postawił tezę roboczą, iż koronną polityką zaangażowania zarówno lewicowego, jak i prawicowego jest w obecnych czasach hejterstwo, a najlepszym miejscem do „skakania sobie do gardeł” Internet, podkreślił przy tym, że zaangażowanie jest niemożliwe bez autonomii, ponieważ zaangażowanie jest wyborem autonomicznej jednostki. Dawid Kujawa zaznaczył jednak, że są wspólnoty zaangażowanych, które przekraczają bariery i hejterskie nie są. Na koniec rozmowy zastanawiano się, czy sztuka zaangażowana, podporządkowana określonej ideologii, powiązana z konkretnym czasem i sytuacją społeczną łatwiej traci na zainteresowaniu i szybciej się starzeje.

Magdalena Micuła